Πέμπτη, 18 Φεβρουαρίου 2016

Δημήτρης Μητρόπουλος 1896 – 1960

Ένας διάσημος Αρκάς


Διεθνούς φήμης αρχιμουσικός, συνθέτης και πιανίστας. Ήταν γνωστός για τη φωτογραφική του μνήμη (μπορούσε να διευθύνει χωρίς παρτιτούρα) και τον ασκητικό τρόπο της ζωής του, απόρροια της βαθιάς χριστιανικής πίστης του.
Γεννήθηκε στην Αθήνα στις 18 Φεβρουαρίου 1896. Ο πατέρας του Ιωάννης διατηρούσε κατάστημα με δερμάτινα είδη στην Αγίου Μάρκου και η μητέρα του Αγγελική ήταν νοικοκυρά. 
Ο Δημήτρης Μητρόπουλος προερχόταν πράγματι από μια ιερατική οικογένεια της Αρκαδίας. Ο παππούς του Δημήτριος (Μήτρος) Μητρόπουλος ήταν ο ιερέας του χωριού Τρεσταινά (Μελισσόπετρα) της Γορτυνίας, μικρό χωριό κοντά στη Ζάτουνα. Ο αδερφός του παπα-Μήτρου Πέτρος, είναι ο κατόπιν Αρχιεπίσκοπος Πατρών και Ηλείας Ιερόθεος,[3] ο οποίος γεννήθηκε στα Τρεσταινά το 1839 ή 1840. Ο πατέρας του παπα- Μήτρου και του Ιεροθέου, ο προπάππους του Δημήτρη Μητρόπουλου Νικόλαος ήταν από τα παλικάρια του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη και ιδιαίτερα του Πανουργιά και του Πλαπούτα. Ο παπα-Μήτρος απέκτησε τρία αγόρια: τον Χρήστο, τον Νικόλαο και τον Ιωάννη, τον πατέρα του μαέστρου, ο οποίος ήταν και ο πρωτότοκος (1867). Μια από τις αδελφές του παπα-Μήτρου, η Μαρία, παντρεύτηκε τον Δ. Ματθόπουλο και απέκτησε ένα γιο, τον Βασίλειο. Αυτός ήταν ο μετέπειτα πολύς αρχιμανδρίτης Ευσέβιος Ματθόπουλος,[4] ανιψιός του Ιεροθέου Μητροπούλου και στενός συνεργάτης του κατά την δεκαετή ποιμαντορία (1893-1903) στην Αρχιεπισκοπή Πατρών και Ηλείας. [Παν. Αντ. Ανδριόπουλος, Η θρησκευτική καταγωγή του Δημήτρη Μητρόπουλου]  http://www.dimitrimitropoulos.gr/?option=com_content&view=article&id=79=15=51

Σπούδασε πιάνο και σύνθεση στο Ωδείο Αθηνών και αποφοίτησε με άριστα το 1919. Σπουδαστής ων πήρε το βάπτισμα του πυρός ως μαέστρος, διευθύνοντας τη Συμφωνική Ορχήστρα του Ωδείου στις 29 Απριλίου 1915. Το 1920 με υποτροφία του Ωδείου Αθηνών μετέβη στις Βρυξέλλες, όπου έλαβε ιδιωτικά μαθήματα σύνθεσης και οργάνου.
Από το 1922 έως το 1924 εργάστηκε ως μουσικός εκγυμναστής στην Κρατική Όπερα του Βερολίνου. Εκεί γνώρισε τον ιταλό συνθέτη και πιανίστα Φερούτσιο Μπουζόνι, που έπαιξε καθοριστικό ρόλο στη μουσική του εξέλιξη. Το 1924 επιστρέφει στην Αθήνα και αναλαμβάνει τη διεύθυνση της Συμφωνικής Ορχήστρα του Ωδείου Αθηνών (1924 - 1925 και 1927 - 1937) και της Ορχήστρας του Συλλόγου Συναυλιών (1925 - 1927). Παράλληλα, ακολουθεί διεθνή καριέρα, διευθύνοντας σπουδαία ευρωπαϊκά μουσικά σύνολα. Πρώτη του διεθνής εμφάνιση στις 27 Φεβρουαρίου 1930, όταν διευθύνει τη Φιλαρμονική του Βερολίνου, συμμετέχοντας ταυτόχρονα ως σολίστ στο Τρίτο Κοντσέρτο για Πιάνο του Προκόφιεφ.
Το 1936 πήγε για πρώτη φορά στις ΗΠΑ για να διευθύνει τη Συμφωνική Ορχήστρα της Βοστόνης, ύστερα από πρόσκληση του μόνιμου διευθυντή της Σερζ Κουσεβίτσκι. Το 1938 αναλαμβάνει τη διεύθυνση της Συμφωνικής Ορχήστρας της Μινεάπολης, στην οποία παρέμεινε επικεφαλής έως το 1949, καθιστώντας τη μία από τις κορυφαίες ορχήστρες των ΗΠΑ. Το 1949 μετακόμισε στη Συμφωνική της Νέας Υόρκης, στην οποία παρέμεινε έως το 1957 ως συνδιευθυντής αρχικά και στη συνέχεια ως αρχιμουσικός και καλλιτεχνικός διευθυντής.
Από το 1950 ξανάρχισε τις ευρωπαϊκές του εμφανίσεις, έπειτα από απουσία 12 ετών στις ΗΠΑ. Από τότε μοίραζε τον χρόνο του μεταξύ Ευρώπης και Αμερικής. Το καλοκαίρι του 1955 πραγματοποίησε μια μεγάλη πανευρωπαϊκή περιοδεία με τη Φιλαρμονική Ορχήστρα της Νέας Υόρκης. Ανάμεσα στις πόλεις που επισκέφθηκε ήταν και η Αθήνα, έπειτα από απουσία 17 ετών. Η συναυλία της ορχήστρας στο Ηρώδειο άφησε εποχή. Η δύσκολη ευρωπαϊκή κριτική χαιρέτισε στο πρόσωπό του Μητρόπουλου ένα μεγάλο μαέστρο και χαρακτήρισε τη Φιλαρμονική της Νέας Υόρκης ως το κορυφαίο αμερικανικό συμφωνικό συγκρότημα, που συνδυάζει την τεχνική τελειότητα μιας αφρικανικής ορχήστρας με τη μουσικότητα της γνήσιας ευρωπαϊκής παράδοσης.
Ο Δημήτρης Μητρόπουλος, εκτός από σπουδαίος μαέστρος, υπήρξε και πολύ αξιόλογος συνθέτης. Έγραψε περίπου 40 έργα για ορχήστρα, πιάνο και φωνή, καθώς και μία όπερα («Αδελφή Βεατρίκη»). Οι πρώτες του συνθέσεις ήταν γραμμένες στο τονικό σύστημα, αλλά με ενδιαφέροντες αρμονικούς πειραματισμούς, οι οποίοι γύρω στο 1915 γίνονται περισσότερο τολμηροί, φτάνοντας στην ατονικότητα τη δεκαετία του '20. Είναι ο πρώτος έλληνας συνθέτης που χρησιμοποίησε στο έργο του «Οστινάτα για βιολί και πιάνο» (1926-1927) αυστηρά δωδεκαφθογγική τεχνική.
Ο Δημήτρης Μητρόπουλος έπεσε επί των επάλξεων. Στις 2 Νοεμβρίου 1960 ο μεγάλος έλληνας μαέστρος πέθανε από καρδιακή προσβολή πάνω στο πόντιουμ της Σκάλας του Μιλάνου, κατά τη δοκιμή της «Τρίτης Συμφωνίας» του Μάλερ. Είχαν προηγηθεί δύο καρδιακά επεισόδια, το 1953 και το 1959. Όσο ζούσε, αλλά και στη διαθήκη του, είχε εκφράσει την επιθυμία η σορός του να καεί και η τέφρα του να διακομισθεί στην Ελλάδα. Η καύση έγινε στο Λουγκάνο και η τέφρα του μεταφέρθηκε στην Αθήνα. Ύστερα από μια επίσημη, αλλά και συγκινητική τελετή στο Ωδείο Ηρώδου του Αττικού, η τέφρα του Δημήτρη Μητρόπουλου έμεινε για κάποιο διάστημα στο Ωδείο Αθηνών και στη συνέχεια μεταφέρθηκε στο Α' Νεκροταφείο, σε τάφο που παραχώρησε ο Δήμος Αθηναίων και κατασκεύασε ο γλύπτης Γιάννης Παππάς.

Βιβλιογραφία:
Κωνσταντίνος Καρδάμης, Ο Δημήτρης Μητρόπουλος και η ΄΄Νέα Μουσική΄΄ στην Αθήνα του Μεσοπολέμου, Ιστορία Εικονογραφημένη, τ/χ.509, (Νοέμβριος 2010),σελ.72-86
Ο θάνατος του Δημήτρη Μητρόπουλου, Ιστορικό Λεύκωμα 1960, Καθημερινή (1997)

Ιστοσελίδα για τον Μητρόπουλο από τον Έλληνα βιογράφο του, Απόστολο Κώστιο
Η ανακάλυψη άγνωστης αλληλογραφίας του στη Βιβλιοθήκη του Κογκρέσσου, Ilias Chrissochoidis

Σάββατο, 6 Φεβρουαρίου 2016

Παναγιώτης Παρασκευόπουλος - Αργυρός Ολυμπιονίκης εις την Δισκοβολία το 1896

Παναγιώτης Παρασκευόπουλος, ιατρός μικροβιολόγος
Αργυρός Ολυμπιονίκης εις την Δισκοβολία το 1896
Γεννηθείς εις χωρίον Παλούμπα Αρκαδίας, απόγονος
του οπλαρχηγού Δ. Πλαπούτα

Τετάρτη, 11 Νοεμβρίου 2015

Ως στοχαστής, ο Κυριάκος Κατσιμάνης εμπνέεται από την ελληνική πνευματική παράδοση και ιδιαίτερα από το σωκρατικό ορθολογισμό


Βιογραφικό
ΚΥΡΙΑΚΟΣ ΚΑΤΣΙΜΑΝΗΣ


Α΄ ΣΠΟΥΔΕΣ, ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ, ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ

Ο Κυριάκος Σ. Κατσιμάνης γεννήθηκε το 1937 στο Παράλιο Άστρος. Σπούδασε κλασική φιλολογία στο Πανεπιστήμιο της Αθήνας, όπου πήρε το πτυχίο της Φιλοσοφικής Σχολής (1960), και φιλοσοφία στο Παρίσι (Paris IV, Sorbonne), όπου πήρε το Doctorat d’ État ès Lettres με το βαθμό άριστα («très honorable», 1974). 

Καθ’ όλη τη διάρκεια των σπουδών του στη Φιλοσοφική Αθηνών υπήρξε υπότροφος του Ιδρύματος Κρατικών Υποτροφιών (ΙΚΥ) λόγω της σειράς επιτυχίας του κατά τις εισαγωγικές εξετάσεις. Στο Παρίσι, εξάλλου, σπούδασε με υποτροφία του ΙΚΥ μετά από επιτυχή συμμετοχή του σε σχετικό διαγωνισμό (Φεβρουάριος 1967), στον οποίο κατέλαβε την πρώτη θέση.

(Σπουδές στο Παρίσι: εκπόνηση διδακτορικής διατριβής υπό τη διεύθυνση του καθηγητή P.–M. Schuhl με παράλληλη συστηματική και ενεργό συμμετοχή στις εργασίες του Centre des Recherches sur la Pensée Antique [υπαγόμενου στο C.N.R.S.]. Επίσης, παρακολούθηση μαθημάτων των καθηγητών Vl. Jankélévitch [Θέματα ηθικής από τη νεότερη Φιλοσοφία], P. Aubenque [Το οντολογικό πρόβλημα στον Αριστοτέλη], F. Alquié [Η φιλοσοφία του Ντεκάρτ] κτλ.).

Το 1980 ανακηρύχτηκε υφηγητής φιλοσοφίας της Παντείου ΑΣΠΕ.

Υπηρέτησε στη Μ.Ε. (1962-1976), στο Κέντρο Εκπαιδευτικών Μελετών και Επιμορφώσεως (ΚΕΜΕ, 1976-1985) και στο ανασυσταθέν Παιδαγωγικό Ινστιτούτο (Π.Ι., 1985-1998), του οποίου υπήρξε Σύμβουλος (1988-1998) και Αντιπρόεδρος (1992-1996). Οι βασικοί τομείς της αρμοδιότητάς του σε ΚΕΜΕ και το Π.Ι ήταν: α) Η Επιμόρφωση εκπαιδευτικών και β) Τα αναλυτικά προγράμματα και τα διδακτικά εγχειρίδια Φιλοσοφίας και Αρχαίων Ελληνικών.
Πήρε πολλές φορές μέρος ως ειδικός εισηγητής σε επιμορφωτικά σεμινάρια και ενημερωτικές συγκεντρώσεις για το εποπτικό προσωπικό και τους καθηγητές της Μ.Ε. τόσο στην Αθήνα όσο και σε διάφορες επαρχιακές πόλεις.
Δίδαξε φιλοσοφία στη Σχολή Επιμόρφωσης Λειτουργών Μέσης Εκπαίδευσης (ΣΕΛΜΕ) της Αθήνας (1977-1992), καθώς και στα Περιφερειακά Επιμορφωτικά Κέντρα (ΠΕΚ) της Αθήνας, του Πειραιά και της Τρίπολης (1993-2000). Δίδαξε επίσης στο Διδασκαλείο Μ.Ε., στο Διδασκαλείο Δ.Ε., στη ΧΕΝ της Αθήνας, στο Λαϊκό Πανεπιστήμιο της Εταιρείας Φίλων του Λαού και στο Κέντρο Φιλοσοφικών Ερευνών.
Τον Ιούνιο του 2000 ο Κυριάκος Κατσιμάνης εξελέγη ομοφώνως Επίκουρος Καθηγητής στον Τομέα Φιλοσοφίας της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών, όπου δίδαξε φιλοσοφία επί πέντε έτη, ενώ τον Ιούνιο του 2004 εξελέγη ομοφώνως Αναπληρωτής Καθηγητής στον Τομέα Φιλοσοφίας της ίδιας Σχολής.
Ως εκπαιδευτικός σύμβουλος και πανεπιστημιακός καθηγητής δίδαξε τα ακόλουθα αντικείμενα: α) Εισαγωγή στη Φιλοσοφία,  β) Ιστορία της Αρχαίας Ελληνικής Φιλοσοφίας (ειδικότερα, γνωσιολογία των Προσωκρατικών, σωκρατική φιλοσοφία, πλατωνική και αριστοτελική οντολογία), γ) Νεότερη Ευρωπαϊκή Φιλοσοφία, δ) Σύγχρονα Φιλοσοφικά Ρεύματα, ε) Θεωρία της Γνώσης, στ) Θεωρία της Επιστήμης, ζ)) Φιλοσοφία της Ιστορίας και του Πολιτισμού, και η) Φιλοσοφία της Παιδείας – Θεωρία και πράξη της Εκπαίδευσης 
Έχει συμμετάσχει σε ελληνικά και σε διεθνή φιλοσοφικά και εκπαιδευτικά συνέδρια. Είναι μέλος επιστημονικών ενώσεων και εταιρειών και έχει επανειλημμένως εκλεγεί μέλος του Δ.Σ. της Ελληνικής Φιλοσοφικής Εταιρείας, της οποίας έχει διατελέσει Γενικός Γραμματέας και Ταμίας.
Το συγγραφικό έργο του περιλαμβάνει 12 βιβλία (8 σε έντυπη μορφή και 4 σε ηλεκτρονική ), καθώς και άρθρα φιλοσοφικού περιεχομένου, ενώ συνεργασίες του έχουν καταχωριστεί στην «Πάπυρος-Λαρούς-Μπριτάνικα». Στο έργο του πρέπει να προσμετρηθεί και η μετάφραση 4 βιβλίων.
O Κυριάκος Κατσιμάνης είναι παντρεμένος με τη φιλόλογο Άγλα Σταυράκη, με την οποία έχει αποκτήσει δύο παιδιά, τον Ευάγγελο και την Εστέλ.



Β΄ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΟΙ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΙ

Ως στοχαστής, ο Κυριάκος Κατσιμάνης εμπνέεται από την ελληνική πνευματική παράδοση και ιδιαίτερα από το σωκρατικό ορθολογισμό. Με τον εξοπλισμό αυτό, καθώς και την οικείωσή του με τη νεότερη και τη σύγχρονη ευρωπαϊκή φιλοσοφική σκέψη, επιχειρεί κριτικές αναλύσεις και διαφωτιστικές τομές σε προβλήματα που απασχολούν το σύγχρονο άνθρωπο. 
Τα φιλοσοφικά ενδιαφέροντα του Κυριάκου Κατσιμάνη  περιστρέφονται στην ιστορία της φιλοσοφίας και τη συστηματική φιλοσοφία. Στην ιστορία της φιλοσοφίας είναι αφιερωμένες οι εργασίες του για τον Πλάτωνα (στις οποίες περιλαμβάνεται η Διδακτορική διατριβή του Étude sur le rapport entre le Beau et le Bien chez Platon για τo Doctorat d' dEtat ès Lettres του Πανεπιστημίου Paris-Sorbonne.), το Σωκράτη (μεταξύ των οποίων και η υφηγεσία του με θέμα "Πρακτική φιλοσοφία και πολιτικό ήθος του Σωκράτη), τους Σοφιστές και τον Αριστοτέλη, καθώς και για το Σπινόζα, τους Μακιαβέλι και Ρουσσώ, τον Παπανούτσο, τον Καστοριάδη και άλλους.
Με την πάροδο του χρόνου τα ενδιαφέροντα του Κ. Κ. επικεντρώνονται ολοένα και περισσότερο στη εισαγωγή στη φιλοσοφία και τη συστηματική φιλοσοφία. Τα άρθρα του με θέμα την έννοια και το περιεχόμενο της φιλοσοφίας επιχειρούν μια συστηματική και πολύπλευρη προσέγγιση της κορυφαίας αυτής πνευματικής δραστηριότητας, την οποία θεωρεί όχι απλώς γνώση αλλά επιπλέον --αλλά  προπάντων-- τρόπο ερμηνείας του κόσμου και στάση ζωής και, τελικά, δυναμική παρέμβαση στην όλη ανθρώπινη κατάσταση. Παράλληλα, υποβάλλει σε κριτική τον ιστορικισμό, από τον οποίο κατατρύχεται η διεθνής αλλά κυρίως η ελληνική ακαδημαϊκή φιλοσοφία, και υποστηρίζει τον αναπροσανατολισμό των φιλοσοφικών αναζητήσεων με  κατεύθυνση  τη συστηματική φιλοσοφία, κάτι που συνεπάγεται την πραγμάτευση καίριων φιλοσοφικών θεμάτων με ταυτόχρονη παραγωγή φιλοσοφικού λόγου και όχι τη μονόπλευρη και στείρα ενασχόληση με ιστορικού χαρακτήρα μονογραφίες....
Στον τομέα της ηθικής, ο Κ. Κ. υιοθετεί την επιλογή του πρακτέου "συν τη όλη ψυχή", ώστε η εκάστοτε απόφαση του πράττοντος να προκύπτει ως προσωπική του κατάκτηση υπό την ασφαλή, όμως, καθοδήγηση του λόγου. Παράλληλα, τονίζει με έμφαση πως η ηθικότητα του ατόμου, εκτός από τον προσωπικό του αγώνα, εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό και από τις κοινωνικές συνθήκες, αναδεικνύοντας έτσι τη μεγάλη συμβολή της πολιτικά συγκροτημένης κοινότητας αλλά και των πολιτικών ηγετών στην ηθική διαπαιδαγώγηση των πολιτών. Σημαντική θέση καταλαμβάνει το πρόβλημα του θανάτου στο φιλοσοφικό στοχασμό του Κ. Κ. Ανατέμνοντας ιστορικά και συστηματικά το φαινόμενο της θανατικής αγωνίας, προσπαθεί να δείξει ότι ο θάνατος είναι το μέτρο αποτίμησης της ζωής και, γενικότερα, ο θεμελιώδης παράγοντας νοηματοδότησης της ανθρώπινης ύπαρξης.
Αρκετές μελέτες του Κ. Κ. έχουν αφιερωθεί στη φιλοσοφική ανθρωπολογία. Αντικρούοντας τις απόπειρες υποβάθμισης του ανθρώπου (βιολογισμός, στρουκτουραλισμός), υπεραμύνεται της μοναδικότητας και της αυταξίας του και υπερασπίζεται τη μεγαλοσύνη του ως όντος με τη σύμφυτη ιστορικότητα.  Ταυτόχρονα, όμως, υπογραμμίζει πως η τάση του ανθρώπου  για υπέρβαση του μέτρου τον οδηγεί στη ύβρη και την αλαζονεία, δηλαδή στον κίνδυνο της αυτοκαταστροφής μέσω των εξοντωτικών πολέμων, των φαινομένων κοινωνικής παθογένειας και της οικολογικής καταστροφής.
Τέλος, ο Κ.Κ. έχει δημοσιεύσει ορισμένα άρθρα σχετικά με τη φιλοσοφία της επιστήμης. Στα άρθρα  αυτά, μεταξύ άλλων, έχει στηλιτεύσει  την ουσιαστική απουσία της φιλοσοφίας από τη σύγχρονη φιλοσοφία της επιστήμης και την αντικατάστασή της από την ιστορία της επιστήμης ή τη θεωρητική φυσική. Κατά την άποψή του, η φιλοσοφία πρέπει να επαναπροσδιορίσει τη θέση της απέναντι στην επιστήμη, ώστε, με αφετηρία τα επιστημονικά επιτεύγματα, να εγκύπτει στις ανθρώπινες ανησυχίες εμπνεόμενη από τα θεμελιώδη καντιανά ερωτήματα: Τι μπορώ να ξέρω; Τι οφείλω να κάνω; Το πρέπει να ελπίζω; Τι είναι ο άνθρωπος;
Πρέπει να σημειωθεί ότι με την ιδιότητά του ως. μέλους  αρχικά του ΚΕΜΕ και ακολούθως του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου,  του οποίου διετέλεσε Σύμβουλος και Αντιπρόεδρος, ο Κ. Κ. ασχολήθηκε με τη φιλοσοφία και ως διδασκόμενοι μάθημα στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση. Συνέγραψε δύο σχολικά εγχειρίδια φιλοσοφίας και δημοσίευσε άρθρα για τη διδακτική αξιοποίηση του μαθήματος. Επιπλέον, η εξοικείωσή του με τη φιλοσοφία των Σοφιστών, του Σωκράτη, του Πλάτωνα και του Αριστοτέλη τού επέτρεψε να υποστηρίξει ενεργά και ουσιαστικά με βιβλία και άρθρα του τη διδασκαλία φιλοσοφικών κειμένων στο Γυμνάσιο και το Λύκειο (Απολογίας Σωκράτη και Κρίτωνα, καθώς και εκτενών αποσπασμάτων τόσο από τον Πρωταγόρα και την Πολιτεία του Πλάτωνα, όσο και από τα Πολιτικά και τα Ηθικά Νικομάχεια του Αριστοτέλη).
 ~~~~~~~~~~~~

Tο έργο του Κυριάκου Κατσιμάνη έχει αποτελέσει αντικείμενο ευνοϊκής κριτικής από τους ειδικούς. Στον τόμο 7, σελ. 523-525 της περιοδικής έκδοσης Φιλοσοφία του Κέντρου Ερεύνης της Ελληνικής Φιλοσοφίας της Ακαδημίας Αθηνών ο τότε εντεταλμένος υφηγητής και σημερινός καθηγητής της φιλοσοφίας του Πανεπιστημίου Αθηνών κ. Δημήτριος Κούτρας ανέλυσε και σχολίασε τη γαλλική διατριβή για το Doctorat d’ État του υποψηφίου και κατέληξε ως εξής: «Κρίνοντας τη διατριβή του κ. Κατσιμάνη διαπιστώνουμε ότι αυτή χαρακτηρίζεται από μεθοδικότητα και σωστή οργάνωση της έρευνας. Παρά το μεγάλο φόρτο της τεκμηριώσεως με τη μορφή των υποσημειώσεων, η εργασία παρουσιάζει ενότητα και διατηρεί αδιάπτωτο το ενδιαφέρον του αναγνώστη χάρη στη σαφήνεια και το εναργές ύφος του λόγου. Πρέπει ακόμη να υπογραμμισθεί η βαθιά από το συγγραφέα κατοχή των πλατωνικών κειμένων. Πρόκειται χωρίς αμφιβολία για σημαντική συμβολή στη μελέτη της σχέσεως του Ωραίου με το αγαθό στον Πλάτωνα και στην ερμηνεία της πλατωνικής φιλοσοφίας, γενικότερα»
Επαινετική, επίσης, κριτική για ο ίδιο έργο του K.K. έχει καταχωριστεί από το διαπρεπή πλωτινιστή Jean Trouillard στη Revue des Études Grecques, Ι, 1979, σσ. 264-265, καθώς και από το διδάκτορα φιλοσοφίας κ. Γεώργιο Καραγιάννη στην Ελληνική Φιλοσοφική Επιθεώρηση, τεύχος 45, Σεπτέμβριος 1998, σσ. 308-311. Ευνοϊκά εξάλλου σχόλια έχουν δημοσιευθεί: 
1. Για το βιβλίο «Ο αγώνας για την αρετή. Συμβολή στην ερμηνεία της πλατωνικής ηθικής», από το Γεράσιμο Μαρκαντωνάτο, στη Διοτίμα, IV,1976, σσ. 196-197, 
2. Για το βιβλίο «Πρακτική φιλοσοφία και πολιτικό ήθος του Σωκράτη», από το Φάνη Κακριδή στο Βήμα (25/9/1980) και από το Χάρη Σακελλαρίου στην Καθημερινή (28/1/1982), ενώ με ανάλογο πνεύμα έχει καταχωριστεί ένα σημείωμα στην Ελευθεροτυπία (18/6/1981). 
3. Για το βιβλίο «Τα φιλοσοφικά κείμενα στο γυμνάσιο», από τον Π. Δορμπαράκη στη Μεσημβρινή(16/12/1980) και από το Χάρη Σακελλαρίου στην «Καθημερινή» (13/11/1980), ενώ έχει καταχωριστεί παρεμφερούς περιεχομένου σημείωμα στην Ελευθεροτυπία (9/10/1980). 
4. Τέλος, για το βιβλίο «Φιλοσοφία Γ΄ Λυκείου» υπάρχει πολύ θετική κριτική του Ελευθερίου Πλατή στην Ελληνοχριστιανική Αγωγή, αριθ. 354, Μάιος 1988, σσ. 37-40. – Να σημειωθεί ότι στο βιβλίο «ΑΡΚΑΔΙΑ ΚΑΙ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ» (Παπαδήμας, Αθήνα, 20152) του Καθηγητή Δ.Ζ. Ανδριόπουλου υπάρχει εκτενής αναφορά στο έργο του Κυριάκου Κατσιμάνη (σσ. 178-186).




_____________________
Δείτε περισσότερα στην προσωπική σελίδα του Κυριάκου Κατσιμάνη

Τετάρτη, 7 Οκτωβρίου 2015

Πάνος Ιατρίδης Απόφοιτος Σχολής Καλών Τεχνών- Δάσκαλος Εικαστικών


Ο Πάνος Ιατρίδης γεννήθηκε το 1984 στην Αθήνα με καταγωγή από το Άστρος Κυνουρίας όπου και ζει σήμερα.  Σε νεαρή ακόμα ηλικία έδειξε την κλίση του στις Καλές Τέχνες -δύο φορές μάλιστα διακρίθηκε αποσπώντας το πρώτο βραβείο σε ισάριθμους μαθητικούς διαγωνισμούς ζωγραφικής. Το 2003 εισήχθη στην Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών της Αθήνας, απ'όπου αποφοίτησε το 2009 με βαθμό 9,66. Από το 2005 ασχολείται με τη γελοιογραφία και έχει συνεργαστεί με πολλές εφημερίδες και περιοδικά (Αιχμή, Κυνουρία, Libre, Οξυγόνο, Blackcherry, Νέο Πρόσωπο) και με την ιστοσελίδα Astrosnews.gr . Επίσης έχει πάρει μέρος σε πολλές εκθέσεις γελοιογραφίας και ομαδικές εκθέσεις ζωγραφικής ενώ ετοιμάζει την πρώτη του ατομική έκθεση.
Από το 2011 εργάζεται ως αναπληρωτής Δάσκαλος Εικαστικών σε Δημοτικά σχολεία
~~~~~~~~~~~~~

Κατάγεται από το ιστορικό Άστρος Κυνουρίας, απ' όπου αντλεί συχνά έμπνευση για τους πίνακες του. Μεγαλώνοντας στη μεγαλούπολη και έχοντας παράλληλα εικόνες από τον τόπο καταγωγής του, καταφέρνει να συνθέσει στα έργα του τη βιαιότητα του σύγχρονου τρόπου ζωής με την αγνότητα μιας άλλης εποχής. Αυτός ήταν και ο κεντρικός άξονας της πτυχιακής του εργασίας που παρουσιάστηκε στην Α.Σ.Κ.Τ. το 2009 η οποία του χάρισε την υποτροφία στο 3rd ANIMART, Summer meeting on animation and other Visual Arts που διοργανώθηκε από το Hellenic Audiovisual Institute and European Animation Center το καλοκαίρι του ίδιου χρόνου στα Καλάβρυτα. 
Η ζωγραφική του εμπεριέχει πολλές φορές στοιχεία κόμικ και γελοιογραφίας. Εξάλλου από το 2007 διατηρεί θεματικό ιστολόγιο με γελοιογραφίες που σατιρίζουν την επικαιρότητα. Εκτός από την ζωγραφική και την γελοιογραφία άλλοι τομείς του ενδιαφέροντός του είναι η σκηνογραφία και η εικαστική διαφήμιση.
~~~~~~~~~~~~~
"Εργοστάσια". Ακρυλικό, μαρκαδόρος, πάστα διαμόρφωσης 
και πλαστικά μπουκάλια σε καρτολίνη.
Διαστάσεις 60X40cm
____________
Δείτε περισσότερα στο: http://e-artidis.blogspot.com/#ixzz3nuRCEZ8D

Πέμπτη, 1 Οκτωβρίου 2015

ΑΝΤΩΝΗΣ ΤΣΑΡΜΠΟΠΟΥΛΟΣ, Αν. Καθηγητής, Ιατρική Σχολή Πανεπιστηµίου Αθηνών, [από Καρύταινα Γορτυνίας]

ΑΝΤΩΝΗΣ ΤΣΑΡΜΠΟΠΟΥΛΟΣ, Ph.D. 
Μικράς Ασίας 75, Αθήνα 115-27 Tel: +30-210-7462702 
E-mail: atsarbop@med.uoa.gr ; atsarbop@gnhm.gr 


ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΚΑΙ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––– 
Παρούσα Θέση: 2013- σήµερα: Αναπληρωτής Καθηγητής, Ιατρική Σχολή Πανεπιστηµίου Αθηνών, Εργαστήριο Φαρµακολογίας, Αθήνα 115 27, Ελλάς. 
Προηγούµενες Θέσεις: 
2009 - 2013: Καθηγητής, Πανεπιστήµιο Πατρών, Φαρµακευτικό Τµήµα, Πάτρα 265 04, Ελλάς. 
2003 - 2009: Αναπληρωτής Καθηγητής, Πανεπιστήµιο Πατρών, Φαρµακευτικό Τµήµα, Πάτρα, Ελλάς. 
1998 - σήµερα: Διευθυντής Βιοαναλυτικού Τµήµατος, Ερευνητικό Κέντρο ΓΑΙΑ, Μουσείο Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας, Κηφισιά 145 62, Ελλάς. 
1987 - 1998: Κύριος Διευθύνων Ερευνητής (Group Leader), Τµήµα Δοµικής Χηµείας, Ερευνητικό Κέντρο Φαρµακευτικής Έρευνας και Ανάπτυξης Schering-Plough Research Institute, New Jersey, USA. 1985 - 1987: Μεταδιδακτορικός Ερευνητής - Research Assistant Professor, Iατρική Σχολή και Κλινική Mayo (Mayo Clinic, Mayo Graduate School of Medicine), Τµήµα Φαρµακολογίας, Rochester, Minnesota, USA. Εκπαίδευση: 
1985: Διδακτορικό (Doctor of Philosophy) στην Αναλυτική Χηµεία, Michigan State University, East Lansing, MΙ, USA. 
1980: Πτυχίο Xηµικού (BSc), Xηµικό Tµήµα, Πανεπιστήµιο Aθηνών. 


ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ – ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΕΡΓΟ ––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––– 
2003 - σήµερα: Μεταβολισµός Φαρµάκων, Φαρµακοκινητικές µελέτες και µελέτες Βιοϊσοδυναµίας φαρµακευτικών ενώσεων. Ανεύρεση και ταυτοποίηση υποψηφίων βιοδεικτών µε προσεγγίσεις Metabolomics MS και ΜΑLDI Imaging MS. 
2003 - σήµερα: Ανίχνευση και παρακολούθηση µη οµοιοπολικών αλληλεπιδράσεων πρωτεΐνης- προσδέτου και πρωτεΐνης-πρωτεΐνης υπό φυσιολογικές συνθήκες, οι οποίες είναι υπεύθυνες για ορισµένες ασθένειες όπως η νόσος του Alzheimer’s (AD). Χαρτογράφηση µη οµοιοπολικών συµπλόκων, και προσδιορισµός των θέσεων δέσµευσης και σχεδιασµός νέων αναστολέων για την νόσο AD. 
1998 - 2003: Ανάλυση και ταυτοποίηση της δοµής βιοδραστικών ενώσεων που προέρχονται από φυσικά προϊόντα µε µεθόδους που βασίζονται σε χρωµατογραφία και φασµατοµετρία µάζας. Ανάπτυξη αναλυτικής µεθοδολογίας για την ανίχνευση, ταυτοποίηση και παρακολούθηση των οιστρογονικών διαταρακτών (Estrogen Disruptors). 
1987 - 1998: Ανάλυση Φαρµακευτικών Ενώσεων, φυσικών προϊόντων και µορίων προϊόντων Βιοτεχνολογίας µε µεθόδους που βασίζονται σε χρωµατογραφία και φασµατοµετρία µάζας. Μεταβολισµός Φαρµάκων και φαρµακοκινητικές µελέτες φαρµακευτικών ενώσεων. Επικύρωση δοµής των ανασυνδυασµένων πρωτεϊνών ως µέρος των διαδικασιών υποβολής του φαρµάκου για έγκριση από FDA (IND, NDA και φακέλων 2 πιστοποιητικών δοµής). Ανίχνευση και ταυτοποίηση µετα-µεταφραστικών τροποποιήσεων σε ανασυνδυασµένες πρωτεΐνες. 
1985 - 1987: Κατάρτιση σε προηγµένες τεχνικές ανάλυσης και ανάπτυξη µεθοδολογιών για την επίλυση προβληµάτων βιοϊατρικής (Ιατρική Σχολή Mayo). Συγγραφή και υποβολή ερευνητικών προτάσεων σε φορείς χρηµατοδότησης των ΗΠΑ (NIH). Διδασκαλία προπτυχιακών και µεταπτυχιακών ειδικών µαθηµάτων σε φοιτητές της Ιατρικής Σχολής Mayo. 


ΔΙΔΑΚΤΙΚΟ ΕΡΓΟ ––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––– 
2013 - σήµερα: Προπτυχιακό µάθηµα Φαρµακολογίας / Φαρµακοκινητική (5ο εξάµηνο), Ιατρική Σχολή Πανεπιστηµίου Αθηνών, Αθήνα, Ελλάδα. 
2003 - 2013: Μεταπτυχιακά µαθήµατα (MSc) µε θέµα/τίτλο: - Μοντέρνοι µέθοδοι ανάλυσης µακροµορίων, - Εφαρµοσµένη φαρµακευτική ανάλυση, - Μέτρηση επιπέδων φαρµάκων σε βιολογικά δείγµατα Μεταπτυχιακό πρόγραµµα (MSc), Φαρµακευτικό Τµήµα, Πανεπιστήµιο Πατρών. 
2009 - 2013: Πρόγραµµα Μεταπτυχιακών Σπουδών στο διατµηµατικό µεταπτυχιακό (MSc) πρόγραµµα "Ιατρική Χηµεία: Σχεδιασµός και Ανάπτυξη Φαρµακευτικών Προϊόντων", Πανεπιστήµιο Πατρών, Πάτρα, Ελλάς. 
2003 - 2013: Προπτυχιακά µαθήµατα: - Ενόργανη Φαρµακευτική Ανάλυση - Οργανική Φασµατοσκοπία και Φασµατοµετρία Μάζας, - Μέθοδοι Διαχωρισµού και Ηλεκτροχηµική Ανάλυση Πτυχιακό Πρόγραµµα (BSc), Φαρµακευτικό Τµήµα, Πανεπιστήµιο Πατρών. 
1985 - 1987: Προπτυχιακά και Μεταπτυχιακά µαθήµατα σε φοιτητές της Ιατρικής Σχολής Mayo, Τµήµατα Φαρµακολογίας και Βιοχηµείας (Mayo Clinic & Graduate School of Medicine, Minnesota, USA). Τίτλος: “Προηγµένες αναλυτικές τεχνικές για δοµική ανάλυση φαρµακευτικών προϊόντων και µέτρηση των επιπέδων φαρµάκων σε βιολογικά υγρά”. 


ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ ––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––– 
Ερευνητικά Προγράµµατα: Συµµετοχή σε 20 ερευνητικά προγράµµατα χρηµατοδοτούµενα από Εθνικούς και Ευρωπαϊκούς πόρους, καθώς και από ιδιωτικούς οργανισµούς. 

Προσκεκληµένος οµιλητής: Προσκεκληµένος Οµιλητής σε Πανεπιστήµια της Ευρώπης και ΗΠΑ (16), Διεθνή Επιστηµονικά Συνέδρια (18) και Εκπαιδευτικά Σεµινάρια Εσωτερικού (6). Μέλος Επιστηµονικών Εταιρειών: American Chemical Society, American Society for Mass Spectrometry, Protein Society, Hellenic Proteomics Society, Hellenic Mass Spectrometry Society (Founding Member & President 2010-2012). Κριτής Διεθνών Επιστηµονικών Περιοδικών: Analytical Chemistry, Biochemistry, Journal of American Society for Mass Spectrometry, Journal of Mass Spectrometry, Bioanalysis, Journal of Pharmaceutical and Biomedical Analysis (JPBA), European Respiratory Journal, Journal of Agricultural and Food Chemistry, Journal of Pharmacology and Pharmaceutical Science (JPPS), and ACS Symposium Series. 3 Publications in Refereed Scientific Journals: 80 Presentations in International Conferences: > 120 Independent Citations: >1400; h-index (ISI WOS®): 22 


ΕΠΙΛΕΓΜΕΝΕΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ ––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––– 
1. E. Gikas, F.N. Bazoti, M. Katsimardou, D. Anagnostopoulos, K. Papanikolaou, I. Inglezos, A. Skoutelis, G. Daikos and A. Tsarbopoulos, “Determination of colistin A and colistin B in human plasma by UPLC-ESI high resolution tandem MS: Application to a pharmacokinetic study”, J. Pharm. Biomed. Analysis 2013, 83, 228-236. 2. F.N. Bazoti and A. Tsarbopoulos, “Post-translationally modified proteins: glycosylation and disulfide bond formation” chapter in the book entitled “Characterization of Protein Therapeutics Using Mass Spectrometry” (Chapter 4), Springer, New York, 2013, 117-162. 3. E. Pittenauer, N.S. Koulakiotis, A. Tsarbopoulos and G. Allmaier, “In-Chain Neutral Hydrocarbon Loss from Crocin Apocarotenoid Ester Glycosides and the Crocetin Aglycon (Crocus sativus L.) by ESI Multistage MS”, J. Mass Spectrom. 2013, 48, 1299-1307. 4. A. Tsarbopoulos and F.N. Bazoti, “Post-Τranslationally Modified Proteins: Glycosylation, Phosphorylation, and Disulfide Bond Formation” in “Protein and Peptide Mass Spectrometry in Drug Discovery”, Wiley, NY, 2012, 321-369. 5. E. Gikas, F.N. Bazoti, P. Fanourgiakis, E. Perivolioti, A. Roussidis, A. Skoutelis and A. Tsarbopoulos, “Simultaneous Quantification of Daptomycin and Rifampicin in Plasma by Ultra Performance Liquid Chromatography: Application to a Pharmacokinetic Study”, J. Pharm. Biomed. Analysis 2010, 51, 901-906. 6. F.N. Bazoti, E. Gikas and A. Tsarbopoulos, “Simultaneous Quantification of Oleuropein and Its Metabolites in Rat Plasma by Liquid Chromatography Electrospray Ionization Tandem Mass Spectrometry”, Biomed. Chromatogr. 2010, 24, 506-515. 7. E. Gikas, F.N. Bazoti, P. Fanourgiakis, E. Perivolioti, A. Roussidis, A. Skoutelis and A. Tsarbopoulos, “Development and Validation of a UPLC-UV Method for the Determination of Daptomycin in Rabbit Plasma”, Biomed. Chromatogr. 2010, 24, 522-527. 8. F.N. Bazoti, J. Bergquist, K. Markides and A. Tsarbopoulos, “Localization of the Binding Site in the Non-Covalent Interaction between Amyloid-β Peptide (1-40) and Oleuropein Using Electrospray Ionization FTICR Mass Spectrometry”, J. Am. Soc. Mass Spectrom. 2008, 19, 1078- 1085. (Article illustrated in the cover page of the issue). 9. F.N. Bazoti, J. Bergquist, K. Markides and A. Tsarbopoulos, “Detection of the Non-Covalent Complex between Amyloid-β Peptide (1-40) and Oleuropein using Electrospray Ionization Mass Spectrometry”, J. Am. Soc. Mass Spectrom. 2006, 17, 568-575. 10. A. Tsarbopoulos, M. Karas, K. Strupat, B. Pramanik, T.L. Nagabhushan and F. Hillenkamp, “Comparative Mapping of Recombinant Proteins and Glycoproteins by Plasma Desorption and Matrix-Assisted Laser Desorption/Ionization Mass Spectrometry”, Anal. Chem. 1994, 66, 2062- 2070. 11. A.K. Ganguly, B.N. Pramanik, E. Huang, A. Tsarbopoulos, V.M. Girijavallabhan and S. Liberles, “Studies of the Ras-GDP and Ras-GTP Noncovalent Complexes by Electrospray Mass Spectrometry”, Tetrahedron 1993, 49 (36), 7985-7996. (This paper was included in the special issue dedicated to Nobel Laureate Professor Sir Derek Barton). 12. A.K. Ganguly, B.N. Pramanik, A. Tsarbopoulos, T.R. Covey, E. Huang and S.A. Fuhrman, “Mass Spectrometric Detection of the Noncovalent GDP-bound Conformational State of the Human H-Ras Protein”, J. Am. Chem. Soc. 1992, 114, 6559-6560. (This publication was cited in the CHEMTRACKS-ORGANIC CHEMISTRY (5:386-388; 1992) as one of the top and most exciting, ground-breaking research articles).

Κυριακή, 21 Δεκεμβρίου 2014

John Anton [Γιάννης Αντωνόπουλος] - Ο Τζον Αντον και ο πολιτικός έρως

Distinguished Professor Emeritus of Greek Philosophy and Culture

Contact

Office: FAO 215
Phone:
Email: hanton1@tampabay.rr.com

Links

Bio

Ph. D. 1954, M.A. 1950. B.S. 1949, Columbia University . Before coming to the Department of Philosophy at USF (1982) taught at University of Nebraska (Assistant Professor), Ohio Wesleyan University (Associate Professor), State University of New York at Buffalo (Professor and Assoc.Dean of Grad. School), Emory University (Callaway Professor), New College, Florida (Provost and Professor). Research work in Greek Philosophy, History of Philosophy, Aesthetics, Metaphysics, American Pragmatism. He is currently working on Aristotle's Theory of Logos, also on Aristotle's Categorical Theory.
Honorary Doctorate, University of Athens and University of Patras . Corresponding Member of the Academy of Athens , Honorary Member of Parnassus Literary Society. Honorary Member Phi Beta Kappa, Who is Who in the World, Dictionary of International Biography, Directory of American Scholars.
Authored ten books, among them, Aristotle's Theory of Contrariety (1957, 1987), Critical Humanism (1981), The Poetry and Poetics of C. P. Cavafy (1995), Categories and Experience (1996), Archetypal Principles and Hierarchies (2000), American Naturalism and Greek Philosophy (2005); also edited eighteen books, among them Essays in Ancient Greek Philosophy (with A. Preus, five volumes, SUNY Press), Naturalism and Historical Understanding, Philosophy and the Civilizing Arts (with C. Walton), Science and the Sciences in Plato. Has published more than 125 articles in various journals, including Journal of Aesthetic and Art Criticism, Journal of the History of Philosophy, Philosophy and Phenomenological Research, Philosophia, Philosophy and Literature, Ancient Philosophy, Philosophical Inquiry, Philologos, also special chapters in various volumes. Has presented over 250 papers and addresses at various national and international conferences.

Links


http://www.arkadikovima.gr/index.php?id=45

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

Ο Τζον Αντον και ο πολιτικός έρως

ΘΑΝΑΣΗΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ - εφημερίδα Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ 20.12.2014
Ο διακεκριμένος καθηγητής σε ομιλία του.
ΕΤΙΚΕΤΕΣ:
Μόνον η είδηση του θανάτου χωρεί εδώ, με σκέψεις για καλό κατευόδιο σε έναν μεγάλο Ελληνα της διασποράς.
Ο καθηγητής John P. Anton (Ιωάννης Αντωνόπουλος), με καταγωγή από το Ζυγοβίστι Αρκαδίας, απεβίωσε, στα 94 χρόνια του, στις 10 Δεκεμβρίου, στην Τάμπα της Φλώριδας όπου και τάφηκε τη Δευτέρα που μας πέρασε.
Το κακό νέο μεταδόθηκε αμέσως στους φίλους του στην Ελλάδα. Διακεκριμένος καθηγητής Φιλοσοφίας και διευθυντής του Κέντρου Ελληνικών Σπουδών στο Πολιτειακό Πανεπιστήμιο της Νοτίου Φλώριδας (University of South Florida), ο Anton υπήρξε αντεπιστέλλον μέλος της Ακαδημίας Αθηνών και επίτιμος διδάκτωρ σε αρκετά ελληνικά πανεπιστήμια.
Για εμάς υπήρξε πατρική φιγούρα, ακριβός φίλος, σοφός συνομιλητής που πάντα είχε κάτι να μας πει: από μια ανθρώπινη κουβέντα παρηγορίας μέχρι μια προτροπή για εγρήγορση – πάντως όχι παθητική αποδοχή των όσων συμβαίνουν.
Η πρώτη σκέψη μου ήταν ότι χάθηκε ο έσχατος μαθητής της Διοτίμας, η τελευταία ίσως ζωντανή γέφυρα με τη γενιά του ’30 και τον κύκλο του Aγγελου Σικελιανού. Τα προηγούμενα χρόνια είχα στη φροντίδα μου τρία από τα ελληνικά βιβλία του (τα δύο πρώτα με τον Γιώργο Χριστοδουλόπουλο, από τις εκδόσεις Μίλητος): τα «Αρκαδικά» όπου ο Anton υμνεί και ευεργετεί την ιδιαίτερη πατρίδα του, το «Eρως πολιτικός: Η επιστροφή των Ελλήνων» με το οποίο συνομιλεί με τη γενιά του ’30 και γεφυρώνει την ελληνική κλασική σκέψη με τη σύγχρονη φιλοσοφία και τον αμερικανικό πραγματισμό (ας μην ξεχνάμε ότι ο Anton υπήρξε μαθητής του John Dewey – από τους σημαντικότερους Αμερικανούς φιλοσόφους και παιδαγωγούς του 20ού αιώνα) και, τέλος, το «Ιερός Πανικός»: την αυτοβιογραφία της Εύας Πάλμερ-Σικελιανού, με την εκπληκτική μετάφραση του οποίου ο Anton ανταποδίδει στην Εύα την αγάπη και την τιμή μιας πραγματικής φιλίας στην Αμερική, που διήρκεσε έως το τελευταίο φευγιό της Πάλμερ από την Αμερική για να πεθάνει -στην ουσία- στην Ελλάδα και να θαφτεί εκεί, στους Δελφούς που τόσο αγάπησε, μαζί με τον Σικελιανό. Στο συρτάρι μου παραμένει ανέκδοτο το τελευταίο βιβλίο του John Anton για τον Αγγελο Σικελιανό και τον νόστο.
Στην πραγματικότητα, αυτά τα έργα του Anton περικλείουν την οδύσσεια ενός Ελληνα της γνώσης, της μετάβασης από την Αμερική της παιδικής ηλικίας πίσω στην πατρίδα-Αρκαδία στα χρόνια του Πολέμου (όπου υπήρξε μαθητής του Παπανούτσου στην Παιδαγωγική Ακαδημία Τριπόλεως: βλ. και «Το χρονικό μιας φιλοσοφικής φιλίας», Gutenberg, 2004), την οριστική επιστροφή στην Αμερική και του διαρκούς νόστου, νοητικού και πραγματικού, στη φάση της ενηλικίωσης, της ωριμότητας και του καλοδεχούμενου γήρατος.

Εμμονο πρόβλημα

Ο Anton επέστρεφε σταθερά σε ένα έμμονο πρόβλημα. Αναζητούσε τον δρόμο της ελληνικότητας. Ως Ελληνας ο ίδιος της διασποράς, έδειξε μεγάλη ευαισθησία για την πατρίδα του και τα συμφέροντα των απανταχού Ελλήνων. Αντιστάθηκε καθαρά στις νοοτροπίες της εξόφθαλμης σημερινής ολοκληρωτικής εγκατάλειψης των πλέον ανθηρών και γονιμοποιητικών συντεταγμένων του ελληνισμού: της γλώσσας, του πολιτισμού και της πολιτικής φιλοσοφικής παράδοσης.
Με τη στέρεη σκέψη του, ίδιον σπάνιου Ελληνα διανοητή, συναρμολόγησε τους δρόμους του Πλάτωνα και του Αριστοτέλη, τα διάφορα κομμάτια του ελληνικού πολιτισμού και τα προσέφερε ως ένα ανθρωπιστικό αντίδοτο στη μονόδρομη, σκληρή και ανθρωποβόρα τεχνοκρατική αντίληψη, που θέλει να αυτοπροβάλλεται ως η μόνη προοδευτική.

«Eπιθετική προβολή»

Αμεσα ή έμμεσα, αυτό που πρότεινε στα κείμενά του είναι μια τρόπον τινά «επιθετική προβολή» του ελληνικού πολιτισμού. Το αίτημα της «επιστροφής των Ελλήνων» διατυπώθηκε από τον Anton ως ένας άλλος δρόμος. Πίστευε ότι ο «πολιτικός έρως» και η ορθή διαχείριση των πολιτισμικών πόρων που περιέχουν οι ανθρωπιστικές σπουδές, οι τέχνες και οι επιστήμες είναι αποδεδειγμένα σε θέση να βοηθήσουν ουσιαστικά την ανθρωπότητα. Το ίδιο πίστευε και για τη μεγάλη ελληνική ποίηση (Παλαμάς, Καβάφης, Σεφέρης, Καζαντζάκης, Σικελιανός) με την οποία αποκατέστησε μιαν ιδιαίτερη σχέση ως μελετητής και ως άνθρωπος, μέχρι την τελευταία του πνοή.
«Αν κάποτε οι ισχυροί του σύγχρονου κόσμου θελήσουν να ανοίξουν νέο δρόμο για το καλό της ανθρωπότητας, δεν έχουν παρά να ξανασυναντήσουν στο προσεχές μέλλον τον ανθρωπισμό του Λόγου, όπως τον εννόησαν οι τραγικοί μας ποιητές. Είναι το μοναδικό φάρμακο για την καταστολή της ύβρεως…».
Ηταν υπερβολικά αισιόδοξος; Ισως ναι. Αλλά και σ’ αυτήν την περίπτωση, αυτό είναι που μας αφήνει κληρονομιά: τον υψηλό στόχο, τον άξιο προσοχής σκοπό.

εφημερίδα Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ Σάββατο 20 Δεκ. 2014
http://www.kathimerini.gr/796590/article/proswpa/proskhnio/o-tzon-anton-kai-o-politikos-erws
Έντυπη

Παρασκευή, 31 Οκτωβρίου 2014

Ανύτη, η ποιήτρια της Τεγέας


Η Τεγέα της Αρκαδίας γνώρισε σημαντική πνευματική άνθηση κατά την αρχαιότητα. Ανέδειξε μεγάλους μουσικούς, ιστορικούς και σπουδαίους δραματικούς και λυρικές ποιητές. Εξέχουσα μορφή μεταξύ των τελευταίων αποτελεί η ποιήτρια Ανύτη που έζησε στην Τεγέα στον 3ο αι. π.Χ. Η Ανύτη έγραψε λυρικά και επικά επιγράμματα. Ο Αντίπατρος ο Θεσσαλονικέας την ονόμασε «θηλυκό Όμηρο» και τα ποιήματά της παρομοιάσθηκαν με κρίνα. Ήταν μάλιστα η μοναδική γυναίκα, που μαζί με τη Σαπφώ μετείχε στη συλλογή «Στέφανο» του Μελεάγρου, ο οποίος, παραλληλίζοντας στην εισαγωγή κάθε συγγραφέα της ανθολογίας του με ένα άνθος, παρομοίασε την Ανύτη με κόκκινο κρίνο.


Η Ανύτη είναι από τους σημαντικότερους εκπροσώπους της λεγόμενης «Πελοποννησιακής Σχολής» επιγραμματοποιών, η οποία ήκμασε γύρω στο 300 π.Χ. Η σχολή αυτή ρέπει προς την περιγραφή της φύσης με πληθωρικό και «μπαρόκ» ύφος και χαρακτηρίζεται από έντονη χρήση επιθέτων και μεγάλο πλούτο εικόνων.

Από το σύνολο του έργου της ποιήτριας διασώθηκαν μόνο εικοσιδύο επιγράμματα διαφορετικής έμπνευσης: αναθηματικά, ταφικά, επιδεικτικά, βουκολικά. Τα δεκαοχτώ από αυτά βρίσκονται σε τρία βιβλία της Παλατινής Ανθολογίας, ενώ τρία στη συλλογή Planudea. Η Ανύτη χρησιμοποιεί τη δωρική διάλεκτο, με έντονο επικό χρωματισμό. Η ποίησή της αποπνέει σπάνια ευαισθησία και χάρη, τρυφερότητα και αγάπη για τη φύση, τα ζώα και τον απλό άνθρωπο. Για το έργο και τις αρετές της οι Τεγεάτες τίμησαν τη μεγάλη τους ποιήτρια με το άγαλμά της. O Παυσανίας κάνει αναφορά περί της Ανύτης στο κεφάλαιο X,38,13 των "Αρκαδικών".

Τα επιγράμματα της Ανύτης, μαζί με τις παραφράσεις τους στην νέα ελληνική, θα παρουσιάσουμε και θα σχολιάσουμε στη συνέχεια, χωρισμένα σε ενότητες, ανάλογα με το είδος τους.

Τα αναθηματικά επιγράμματα, που ανήκουν στο βιβλίο VI της Παλατινής Ανθολογίας, αναφέρονται σε αντικείμενα αφιερωμένα στον λαμπρό ναό της Αλέας Αθηνάς στην Τεγέα. Χαρακτηριστικό το παρακάτω επίγραμμα (ΑΠ VI, 123), μιλά για το δόρυ που αφιέρωσε ένας θαρραλέος Κρητικός πολεμιστής, ο Εχεκράτης (το όνομα είναι πλαστό και φαίνεται ότι επινοήθηκε από την ποιήτρια), σε μαρτυρία της ανδρείας του. Αν και το δόρυ γενικά θεωρείτο ανάξιο ανάθημα, ήταν στην περίπτωση αυτή μέγα για την ποιήτρια.

΄Έσταθι τάδε, κράνεια βροτοκτόνε, μηδ’ έτι λυγρόν
χάλκεον αμφ’ όνυχα στάζε φόνον δαΐων·
αλλ’ ανά μαρμάρεον δόμον ημένα αιπύν Αθάνας,
άγγελλ’ ανορέαν Κρητός Εχεκρατίδα.

(Να είσαι στημένο εδώ, ω κρανέϊνο ανθρωποκτόνο δόρυ,
Χωρίς να στάζεις πια το αίμα των εχθρών από την χάλκινη φαρμακερή σου λόγχη.
Αλλά τοποθετημένο στον μαρμάρινο ψηλό ναό της Αθηνάς,
διακήρυττε τη δύναμη του Κρητικού Εχεκρατίδα.)

Το παρακάτω επίγραμμα αναφέρεται σε ένα περίτεχνο τεράστιο λέβητα, έργο του Αριστοτέλη του Κλειτορίου, που είχε προσφερθεί στη θεά Αθηνά από τον Κλεύβοτο, συμπολίτη της ποιήτριας (ΑΠ VI, 153).

Βουχανδής ο λέβης· ο δε θείς Εριασπίδα υιός,
Κλεύβοτος· α πάτρα δ’ ευρύχορος Τεγέα·
Ταθάνα δέ τό δώρον· Αριστοτέλης δ’ επόησεν
Κλειτόριος, γενέτα ταυτό λαχών όνομα.

(Ο λέβης είναι τόσο μεγάλος που χωρά ένα μοσχάρι.
Και ο αναθέσας είναι ο Κλεύβοτος, γιός του Εριασπίδα.
Η δε πατρίδα του είναι η μεγάλη, ευδαίμων κι ένδοξη Τεγέα.
Το δώρο ανετέθη στην Αθηνά. Ο Αριστοτέλης το έφτιαξε, ο Κλειτόριος, που έχει το ίδιο όνομα με τον πατέρα.

Χαριτωμένο το παρακάτω επίγραμμα αναπαριστά πιθανά μία σκηνή αποτυπωμένη πάνω σε μαρμάρινη στήλη, στην οποία παρουσιάζεται με μεγάλη ζωντάνια και περίσσεια φαντασία μια ομάδα παιδιών που έπαιζαν ιπποδρομίες με έναν τράγο, στον οποίο είχαν βάλει κόκκινα γκέμια και φίμωτρο (ΑΠ VI, 312).

Ηνία δή τοι παίδες ενί, τράγε, φοινικόεντα
θέντες καί λασίω φιμά περί στόματι
ίππια παιδεύουσι θεού περί ναόν άεθλα,
όφρ’ αυτούς εφορή νήπια τερπομένους.

(Πορφυρά χαλινάρια, ω τράγε, και φίμωτρο τα παιδιά
έβαλαν στο μαλλιαρό σου στόμα,
και γύρω από το ναό σε ιππικούς αγώνες εξασκούνται,
για να τα βλέπεις να διασκεδάζουνε παιδαριωδώς.)

Αλλά η μεγάλη ευαισθησία της ποιήτριας φαίνεται ιδιαίτερα από τη συμπάθεια που τρέφει προς τα ζώα. Μερικά επιγράμματά της (βιβλίο VII) δείχνουν μια απέραντη τρυφερότητα γι’ αυτά, κάτι βέβαια πρωτόγνωρο για την εποχή. Είναι γραμμένα σέ υπέροχο λυρικό και λιτό ύφος. Χαρακτηριστικό και θαυμάσιο είναι το επίγραμμα για τον πετεινό της ποιήτριας που άρπαξε ένας κλέφτης, αφού τον έσφαξε (ΑΠ VΙI, 202).

Ουκέτι μ' ως τό πάρος πυκιναίς πτερύγεσσιν ερέσσων
όρσεις εξ ευνής όρθριος εγρόμενος·
ή γάρ σ’ υπνώοντα σίνις λαθρηδόν επελθών
έκτεινεν λαιμώ ρίμφα καθείς όνυχα.

(Δεν θα με σηκώσεις πια από το κρεβάτι σαν και πριν
χτυπώντας τα πυκνά φτερά σου πρωί πρωί σαν ξύπναγες.
Το θανατικό στα κρυφά ήρθε όσο κοιμόσουν και
σε σκότωσε καρφώνοντας τα μυτερά του νύχια στο λαιμό σου.)

Υπέροχο λυρισμό φανερώνει το επίγραμμα που είναι αφιερωμένο στη ποιήτρια Μυρώ από το Βυζάντιο, που ήταν φίλη της Ανύτης. Η Μυρώ όταν ήταν μικρή αγαπούσε την ακρίδα και το τζιτζίκι. Και μια μέρα που αυτά πέθαναν μαζί, όχι μόνον τα θρήνησε αλλά έφτιαξε κοινό τάφο γι’ αυτά. Η Ανύτη, συμμεριζόμενη το πένθος της φίλης της, έγραψε το παρακάτω επίγραμμα (ΑΠ VΙI, 190).

Ακρίδι, τά κατ’ άρουραν αηδόνι και δακρυοκοίτα,
τέτιγγι ξυνόν τύμβον έτευξεν Μυρώ,
παρθένιον στάξασα κόρα δάκρυ· δισσά γάρ αυτάς
παίγνι’ ο δυσπειθής ώχετο έχων Αΐδας.

(Στην ακρίδα, που τριζωνίζει τραγουδώντας στα χωράφια,
και στο τζιτζίκι πούχει τη φωλιά του στις βελανιδιές
έφτιαξεν η κόρη Μυρώ τάφο κοινό
σταλάζοντας παρθενικό δάκρυ.
Γιατί τα δυό της παιχνίδια ο Άδης ο αδυσώπητος
τα πήρε κι έφυγε μακριά.)

Γεμάτο ευαισθησία και λυρισμό είναι επίσης και το ακόλουθο επίγραμμα, αφιερωμένο στο σκύλο της ποιήτριας, Λοκρικού γένους, που τον ονόμαζε Μαίρα, και που πέθανε από δάγκωμα φυδιού (ΑΠ VΙI, 490).

Ώλεο δήποτε, Μαίρα πολύρριζον παρά θάμνον,
Λόκρι, φιλοφθόγγων ωκυτάτη σκυλάκων·
τοίον ελαφρίζοντι τεώ εγκάτθετο κώλω
ιόν αμείλικτον ποικιλόδειρις έχις.

(Χάθηκες πια, Μαίρα μου, δίπλα σε θάμνο πολύρριζο,
συ, Λοκρίδας γέννα, το πιο γοργοπόδαρο από τα σκυλιά
που χαίρονται το γαύγισμά τους.
Τέτοιο φαρμάκι φοβερό στ’ ανάλαφρό σου πόδι
έριξε οχιά με δέρμα ποικιλόχρωμο.)

Η ποιήτρια έγραψε λυρικούς επιταφίους και για άλλα ζώα. Όπως για το πολεμικό άλογο που χτύπησε στη μάχη ο Άρης (ΑΠ VΙI, 208).

Μνάμα τόδε φθιμένου μενεδαΐου είσατο Δάμις
ίππου, επεί στέρνον τούδε διαφοινόν Άρης
τύψε· μέλαν δέ οι αίμα ταλαυρίνου διά χρωτός
ζεσσ’ επί δ’ αργαλέα βώλον έδευσε φονά.

(Αυτόν εδώ τον τάφο του γενναίου αλόγου
ανήγειρε ο Δάμις, γιατί το πορφυρό του στήθος έπληξε ο Άδης.
Και το μαύρο του αίμα επάφλαζε από το χονδρόπετσό του δέρμα
βρέχοντας το χώμα το ξερό.)

Επίσης για το δελφίνι που εξέβρασε νεκρό στην ακτή μια καταιγίδα. Που με κωμικό πάθος θρηνεί για την τύχη του, αλλά και χαίρει για την ζωγραφισμένη προτομή του στην επιφάνεια των πλοίων(ΑΠ VΙI, 215).

Ουκέτι δή πλωτοίσιν αγαλλόμενος πελάγεσιν
αυχέν’ αναρρίψω βυσσόθεν ορνύμενος,
ουδέ περί σκαλμοίσι νεώς περικαλλέα χείλη
ποιφύσσω, ταμά τερπόμενος προτομά·
αλλά με πορφυρέα πόντου νοτίς ώσ’ επί χέρσον,
κείμαι δέ ραδινάν τάνδε παρ’ ηϊόνα.

(Δεν θα προβάλω πια καμαρώνοντας τον αυχένα στην επιφάνεια της θάλασσας
στα πλωτά πελάγη αναδυόμενος από τον πυθμένα,
ούτε και με ψόφο θα πηδώ στα πανέμορφα χείλη των πλοίων δίπλα στους σκαρμούς,
επιχαίροντας για την προτομή μου.
Αλλά εμένα η μαύρη θάλασσα με έρριξε στη στεριά,
και τώρα κοίτομαι σ’ αυτήν εδώ την κυματώδη ακτή.

Τέλος, θαυμάζοντας η Ανύτη το αγέρωχο ύφος του τράγου, του απευθύνει το παρακάτω επίγραμμα (ΑΠ ΙΧ, 745).

Θάεο τον Βρομίου κεραόν τράγον ως αγερώχως
όμμα κατά λασιάν γαύρον έχει γενύων,
κυδιόων ότι οι θάμ’ εν ούρεσιν αμφί παρήδα
βόστρυχον εις ροδέαν Ναΐς έδεκτο χέρα.

(Δες τον κερασφόρο τράγο του Βρομίου
πόσο αγέρωχα κρατεί το περήφανό του βλέμμα
των δασύμαλλων γενιών, γιατί η Ναΐς συχνά
του χάϊδευε με το ρόδινό της χέρι τις σγουρές του βοστρύχου τρίχες.)

Μια αγνή και βαθειά συγκίνηση εκφράζεται στα επιτύμβια επιγράμματα που έχουν αφιερωθεί σε νέες γυναίκες που πέθαναν άδικα, ”ante diem”. Στις κόρες που άρπαξε ο θάνατος πριν προλάβουν να γνωρίσουν τις χαρές της νυφικής κλίνης. Όπως στη φίλη της Φιλαινίδα, που ενώ ήταν μνηστευμένη, την πρόλαβε ο θάνατος πριν φτάσει στον υμέναιο. Η μητέρα της Κλείνα ψάχνει απελπισμένα να ξαναζωντανέψει τη σκιά της (ΑΠ VΙI, 486).

Πολλάκι τώδ’ ολοφυδνά κόρας επί σάματι Κλείνα
μάτηρ ωκύμορον παιδ’ εβόασε φίλαν,
ψυχάν αγκαλέουσα Φιλαινίδος, ά προ γάμοιο
χλωρόν υπέρ ποταμού χεύμ’ Αχέροντος έβα.

(Πολλές φορές σ΄αυτόν τον τάφο της κόρης της
φώναζε η βαριοθρήνητη μητέρα Κλείνα
τ’ αγαπητό της το παιδί το μικροπεθαμένο.
Την ψυχή της Φιλαινίδας καλούσε πίσω να γυρίσει
σαν πέρασε απάντρευτη το σκοτεινό ρέμα του Αχέροντα.)

Επίσης στην Αντίβια, φίλη της Ανύτης, κόρη όμορφη, συνετή, ευαίσθητη και περιζήτητη από πολλούς μνηστήρες που όμως επρόλαβε ο θάνατος (ΑΠ VΙI, 490).

Παρθένον’ Αντιβίαν καταδύρομαι, άς επί πολλοί
νυμφίοι ιέμενοι πατρός ίκοντο δόμον
κάλλευς καί πινυτάτος ανά κλέος· αλλ’ επιπάντων
ελπίδας ουλόμενα Μοιρ’ εκύλισε πρόσω.

(Για την παρθένα Αντιβία ολοφύρομαι,
που για την ομορφιά και τη σύνεσή της
πολλοί μνηστήρες ήλθαν στο σπίτι του πατρός της
σε γάμο να ζητήσουν.
Αλλά τις ελπίδες όλων επρόδωσε η ολέθρια Μοίρα.)

Σε τρεις νέες παρθένες από τη Μίλητο που προτίμησαν την αυτοκτονία παρά να ατιμασθούν από τους κατακτητές Γαλάτες, βρίσκοντας έτσι αντί νυμφίου τον Άδη (Α.Π. VII, 492).

Οιχόμεθ’, ω Μίλητε, φίλη πατρί, τών αθεμίστων
τάν άνομον Γαλατάν ύβριν αναινόμεναι,
παρθενικαί τρισσαί πολιήτιδες, άς ο βιατάς
Κελτών εις ταύτην μοίραν έτρεψεν Άρης.
Ου γάρ εμείναμεν αίμα τό δυσσεβές ουδ’υμέναιον,
Νυμφίον αλλ’ Αίδην κηδεμόν’ ευρόμεθα.

(Πεθάναμε, ώ Μίλητε, πατρίδα αγαπημένη,
ξεφεύγοντας την άνομη των Γαλατών τη βία,
τρεις παρθένες κόρες, που του Άρη ο θυμός
έριξε σ’ αυτή τη μοίρα.
Και δεν χαρήκαμε του γάμου τις χαρές,
αλλά αντί νυμφίου βρήκαμε τον Άδη σαν προστάτη.)

Σε μια παρθένο, που πέθανε πριν το γάμο της και που πάνω στον τάφο της η μητέρα της θέλησε να στηθεί ένα άγαλμα για να μπορεί να συνεχίσει να μιλά μαζί της (ΑΠ VII 649).

Αντί τοι ευλεχέος θαλάμου σεμνών θ’ υμεναίων
μάτηρ στήσε τάφω τώδ’ επί μαρμαρίνω
παρθενικάν, μέτρον τε τεόν καί κάλλος έχοισαν,
Θερσί· ποτιφθεγκτά δ’ έπλεο και φθιμένα.

(Αντί ευτυχούς θαλάμου νυφικού και γάμου αξιοπρεπούς
η μητέρα έστησε παρθένο πάνω στο μαρμάρινο τάφο αυτό,
που έχει και το ανάστημα και την ομορφιά σου, ω Θερσί.
Και μάλιστα μπορούσε και αποθανούσα κανείς να σε χαιρετήσει.)

Τέλος στην Ερατώ, που όντας ετοιμοθάνατη, σφίγγει τον πατέρα της στο τελευταίο αγκάλιασμα (ΑΠ VΙI, 646).

Λοίσθια δη τάδε πατρί φίλω περί χείρε βαλούσα
είπ’ Ερατώ, χλωροίς δάκρυσι λειβόμενα·
«Ώ πάτερ, ού τοι ετ’ ειμί, μέλας δ΄εμόν όμμα καλύπτει
ήδη αποφθιμένης κυάνεον θάνατος».

(Εναγκαλισθείσα τον πατέρα της η Ερατώ,
χύνουσα θερμά δάκρυα είπε τις τελευταίες τούτες λέξεις,
«ώ πάτερα, δεν υπάρχω πια, αλλά ο ζωφερός θάνατος
καλύπτει τα μάτια μου που μελανιάζουν».)

Η ποιήτρια εκδηλώνει επίσης ευαισθησία και πρωτοποριακές απόψεις για την κοινωνική ισότητα. Χαρακτηριστικό και με έκδηλη φιλοσοφική διάθεση, παρ’ όλη τη λιτότητά του, είναι το επίγραμμά της για το δούλο Μάνη (ΑΠ VΙI, 538). Και αναμφισβήτητα υποδηλωτικό της χειραφέτησής της στα κοινωνικά θέματα.

Μάνης ούτος ανήρ ήν ζών ποτέ· νύν δέ τεθνηκώς
ίσον Δαρείω τώ μεγάλω δύναται.

(Αυτός ο Μάνης, ένας άνδρας ήταν κάποτε στη ζωή του.
Τώρα πια πεθαμένος την ίδια του μεγάλου Δαρείου τη δύναμη έχει.)

Το τελευταίο σωζόμενο επιτύμβιο επίγραμμα είναι αφιερωμένο σε κάποιον Πρόαρχο που έπεσε στη μάχη. Λυρικό και επικό το θαυμάσιο αυτό επίγραμμα, αποτελεί συγχρόνως ύμνο προς τη σεπτή πατρίδα (ΑΠ VII 724).

Ήρα μένος ε, Πρόαρχ’, όλεσ’ εν δαΐ, δώμά τε πατρός
Φειδία εν δνοφερώ πένθει έθου φθίμενος·
αλλά καλόν τοι ύπερθεν έπος τόδε πέτρος αείδει,
ως έθανες πρό φίλας μαρνάμενος πατρίδος.

(Αληθώς λοιπόν η ανδρεία σου, ω Πρόαρχε, σε σκότωσε στη μάχη
και με το θάνατό σου βύθισες σε μαύρο πένθος το σπίτι του πατέρα σου Φειδία.
Αλλά η επιτύμβια στήλη αυτή προς τιμή σου ψάλλει πάνω απ’ τον τάφο
το ωραίο τούτο ελεγείο,
ότι εφονεύθεις αγωνιζόμενος για την αγαπητή πατρίδα.)

Δύο άλλα επιγράμματα είναι αφιερωμένα σε αγάλματα θεών. Το παρακάτω επίγραμμα έγραψε η Ανύτη για ένα άγαλμα της Αφροδίτης (Κύπριδος), θεάς του κινητού και άστατου στοιχείου και προστάτριας των πλοίων, το οποίο προφανώς αγνάντευε τη θάλασσα (ΑΠ ΙΧ 144).

Κύπριδος ούτος ο χώρος, επεί φίλον έπλετο τήνα
αιέν απ’ ηπείρου λαμπρόν ορήν πέλαγος,
όφρα φίλον ναυτήσι τελή πλόον· αμφί δέ πόντος
δειμένει, λιπαρόν δερκόμενος ξόανον.

(Αυτός εδώ ο τόπος είναι της Αφροδίτης,
γιατί εκείνη αγαπά ν’ αγναντεύει πάντα
το λαμπρό το πέλαγος από τη στεριά,
για να γαληνεύει των ναυτικών τους πλόες.
Και γύρω ο πόντος να φοβάται, βλέποντας το λαμπρό το ξόανο.)

Το δεύτερο επίγραμμα, αφιερωμένο σε ένα άγαλμα του Ερμή, που ήταν στημένο σ’ ένα σταυροδρόμι, παραπέμπει σε μια ειδυλλιακή εικόνα, δίπλα σε μιαν ακτή (ΑΠ ΙΧ, 314).

Ερμάς τάδ’ έστακα παρ’ όρχατον ηνεμόεντα
εν τριόδοις, πολιάς εγγύθεν αϊόνος,
ανδράσιν κεκμηώσιν έχων άμπαυσιν οδοίο.
Ψυχρόν δ’ αχραές κράνα υποϊάχει.

(Εγώ ο Ερμής έχω στηθεί στου ανεμόδαρτου κήπου το σταυροδρόμι,
κοντά στην άσπρη απ’ το αφρισμένο κύμα ακτή,
για να χαρίζω ανάπαυση στους κουρασμένους άνδρες.
Και η πηγή, με ψίθυρο γλυκό, να βγάζει νερό καθάριο.)

Μερικά επιγράμματα της Ανύτης είναι αφιερωμένα στη φύση. Η ποιήτρια υμνεί την ειδυλλιακή αρκαδική φύση και το θεό Πάνα που την εκπροσωπεί, τα δένδρα, τα πουλιά, τις πηγές του δάσους. Τα παρακάτω τέσσερα επιγράμματα αναφέρονται σε ένα βουκολικό τοπίο, όπου, ανάμεσα σε πηγές με πεντακάθαρο νερό, πλούσια βλάστηση, θροΐσματα φυλλωμάτων, απλοϊκές νύμφες και μουσικές του δάσους, ο στρατοκόπος κουρασμένος από το μακρύ περπάτημα και τον τυραννικό καύσωνα μπορεί τελικά να βρει ανακούφιση, ξεκούραση και γαλήνη. Η εικόνα αυτή εμφανώς παραπέμπει στο γνωστό «αρκαδικό ειδύλλιο», στην εξύμνηση του αρκαδικού βουκολικού τοπίου. Η αρκαδο-βουκολική έμπνευση των συνθέσεων αυτών έκαμαν ακριβώς τους μελετητές να θεωρήσουν την Ανύτη σαν τον προάγγελο της βουκολικής ποίησης που βρήκε την υπέρτατη έκφρασή της στον Θεόκριτο. Ας δούμε όμως τα επιγράμματα αυτά. Στο ακόλουθο επίγραμμα η ποιήτρια καλεί το διαβάτη να ξαποστάσει σε τόπο σκιερό, χλοερό και δαφνοσκέπαστο, δίπλα σε μια πηγή με καθάριο νερό (ΑΠ IX, 313).

Ίζευ άπας υπό καλά δάφνας ευθαλέα φύλλα,
ωραίου τ’ άρυσαι νάματος αδύ πόμα,
όφρα τοι ασθμαίνοντα πόνοις θέρεος φίλα γυία
αμπαύσης, πνοιά τυπτόμενα Zεφύρου.

(Όποιος και νάσαι, κάθησε κάτω από τη σκιά των ωραίων φύλλων
της ευθαλούς δάφνης και πιες από την όμορφη πηγή γάργαρο νερό,
για να αναπαύσεις τα εξαντλημένα από τον κόπο του θέρους μέλη σου,
στην πνοή του ζεφύρου.)

Ανάλογου περιεχομένου είναι και το ακόλουθο επίγραμμα(ΑΠ XVI, 228).

Ξείν’, υπό ταν πέτραν τετρυμένα γυί’ ανάπαυσον
αδύ τοι εν χλωροίς πνεύμα θροεί πετάλοις.
Πιδακά τ’ εκ παγάς ψυχρόν πίε· δη γαρ οδίταις
άμπαυμ’ εν θερμώ καύματι τούτο φίλον

(Ξένε, ανάπαυσε το κουρασμένο σου κορμί κάτω από τη σκιά του βράχου.
Αύρα ευχάριστη πραγματικά φυσά μέσα από τα χλωρά τα φύλλα.
Και πιές από της πηγής το δροσερό νερό.
Γιατί βέβαια τούτο κάνει καλό στου ζεστού θέρους τους διαβάτες.)

Στο παρακάτω επίγραμμα η ποιήτρια βρίσκεται σε μορφή διαλόγου με τον θεό Πάνα, μπροστά από μια εικόνα του που τον απεικονίζει μέσα στην ερημιά του δάσους (ΑΠ XVI, 231).

-Τίπτε κατ’ οιόβατον, Πάν αγρότα δάσκιον ύλαν·
ήμενος αδυβόα τώδε κρέκεις δόνακι;
-Όφρα μοι ερήσεντα κατ’ ούρεα ταύτα νέμοιντο
πόρτιες ηϋκόμων δρεπτόμεναι σταχύων.

(-Γιατί τέλος πάντων, ω Πάν αγρότη, παίζεις αυτόν εδώ
τον καλαμένιο και γλυκόλαλο αυλό, καθήμενος στα έρημα σκιερά δάση;
-Για να βόσκουν οι δαμάλεις στα δροσερά τούτα βουνά,
κόβοντας βλαστάρια από τα καλλίκομα στάχυα.)

Και το ακόλουθο επίγραμμα αναφέρεται στον Πάνα. Η Ανύτη διηγείται ότι ο ποιμένας Θεόδοτος προσέφερε στον Πάνα και στις Νύμφες ένα ανώνυμο και μάλλον ταπεινό δώρο κάτω από ένα βράχο (ΑΠ XVI, 291).

Φριξοκόμα τόδε Πανί καί αυλίασι θέτο Νύμφαις
δώρον υπό σκοπιάς Θεύθοτος οιονόμος·
ούνεχ’ υπ’ αξαλέου θέρεος μέγα κεκμηώτα
παύσαν ορέξασαι χερσίν μελιχρόν ύδωρ.

(Αυτό εδώ το δώρο στον Πάνα με τις όρθιες τρίχες και στις αυλιάδες Νύμφες
προσέφερε ο βοσκός Θεόδοτος κάτω από ένα βράχο,
γιατί αποκαμωμένο από το κατάξερο το καλοκαίρι τον δροσίσαν,
προσφέροντάς του με τα χέρια γλυκό νερό σαν μέλι.)

H Ανύτη μπορεί δίκαια να θεωρηθεί σαν μία από τις σημαντικότερες ποιήτριες της Ελληνικής αρχαιότητας. Διακρίνεται για την ευαισθησία της, το άρτιο μέτρο, τη λιτή και μεστή γραφή της, τον υπέροχο λυρισμό της, την λεπτότητα πνεύματος, το περήφανο φρόνημά της. Σύμφωνα με τους μελετητές είναι σημαντική εκπρόσωπος του ποιητικού είδους αυτού της αναγέννησης του 3ου π.Χ. αιώνα, στην οποία μάλιστα πρωταγωνίστησαν αρκετές γυναίκες. Σύμφωνα μάλιστα με τον μελετητή Perrotta: «Η Ανύτη είναι αψεγάδιαστη στη γλώσσα και το μέτρο. Απλότητα, λιτότητα, γνησιότητα είναι τα χαρίσματά της».
Ενώ ο Dover γράφει: «Και σ’ αυτήν την περίοδο βρίσκουμε επίσης γυναίκες χειραφετημένες.Ένας σημαντικός αριθμός ποιητριών, όπως η Ανύτη, η Ερίννα, η Moero, η Nosside, … άφησαν θαυμάσια ποιήματα. Υπήρξαν ακόμα γυναίκες φιλόσοφοι και εξαιρετικές βασίλισσες».
Μέσα από το πέρασμα τόσων αιώνων, η ποίηση της Τεγεάτισας Ανύτης παραμένει διαχρονική, αντανακλώντας μια έντονη πνευματικότητα, μια ξεχωριστή ευαισθησία και μιαν ανόθευτη αγάπη για τη ζωή, τον άνθρωπο και τη φύση. Μια λαμπρή αχτίδα από το άπλετο φως του Τεγεατικού κάμπου, της ιστορίας και του πολιτισμού της αρχαίας Τεγέας. Ακόμα, την ελπίδα, τη γνησιότητα, την ηρεμία και την λιτότητα που καταυγάζει η απαράμιλλη αρκαδική φύση με τα πανέμορφα δάση και τα αγέρωχα βουνά της.
Και συνεχίζει να μας καλεί με πρωτόγνωρη τρυφερότητα και χάρη στην επιστροφή σε ξεχασμένες θεμελιακές και αρχέγονες αξίες.

______________